Die SABC se taalbeleid van 1994 sê die volgende:

• Die taalindeling op televisiedienste van die SABC vind plaas volgens die "gees van die grondwet" 
• Die indeling is in ooreenstemming met die SABC se "visie en waardes" 
• Die SABC strewe daarna om 'n "helende rol" te speel 
• Die organisasie wil "gemeenskaplike Suid-Afrikaansheid" bevorder 
• Hulle voel hulle laat "gelykberegtiging en billikheid" geskied 

• Afrikaans en Engels op een TV-kanaal is "politically objectionable" (daarom is Afrikaans en Engels sedert 1994 geskei, en Afrikaans saam met die Sotho tale op SABC2 saamgegroepeer) 
• Engels is die "ankertaal" van die SABC en die (enigste) lingua franca van Suid-Afrika; daarom word een hele kanaal (SABC3) eksklusief aan Engels toegedeel 
• Die ou TV1 met Afrikaans en Engels was 'n "wit" kanaal (al bewys die statistieke die teendeel) 
• Die eksklusiewe Engelse SABC3 kanaal is vir "quality shows" 

GRONDWETLIKE AANSPRAKE
'n Land of 'n nasionale uitsaaier wat nie die grondwetlike taalregte van minderheidsgroepe erken en bevredig nie, kan nie staat maak op die lojalitiet van die lede van so 'n minderheidsgroep nie.

UITSAAIWETGEWING

Die SABC as Openbare Diens uitsaaier is volgens die Onafhanklike Uitsaai-owerheid Wet (no 153 van 1993) verplig om te verseker dat

1. die behoeftes van taal- kultuur en godsdiensgroepe,  
2. die behoeftes van die samestellende streke van die Republiek en plaaslike gemeenskappe 

AFRIKAANSSPREKENDES IS 'N BEDUIDENDE TAALGROEP

Afrikaans moedertaalsprekers maak die derde grootste taalgroep in Suid-Afrika uit. Die relatiewe grootte van moedertaalsprekers van die Suid-Afrikaanse bevolking is soos volg vir die agt grootste taalgroepe:
     Zulu:  22,9%
     Xhosa:   17,9%
    Afrikaans: 14,4%
     Sepedi:  9,2%
     Engels:  8,6%
     Setswana:  8,2%
     Sesotho:  7,7%
In die westelike geografiese helfte van Suid-Afrika is Afrikaans die dominante taal, en is dit die huistaal van 60% van die bevolking. Afrikaans is die dominate taal in 'n derde van die 271 sensusdistrikte van die hele Suid-Afrika. In die sentrale Vrystaat en noordelike dele van Suid-Afrika is Sotho die dominante taal; in KwaZulu-Natal is Zulu die dominante taal, en in die Oos-Kaap is Xhosa die dominante taal.

WEDERSYDSE VERSTAANBAARHEID

Taalverstaanbaarheid onder die verskillende bevolkingsgroepe toon duidelik dat geen enkele taal in Suid-Afrika oorheers nie. Engels word nie verstaan deur 39% van die Kleurlingbevolking nie. Afrikaans word nie verstaan deur 51% van die Swart bevolkingsgroepe nie. Zulu word nie verstaan deur 96% Witmense, 100% van die Kleurlingbevolking, en 78% van die Indiërbevolking nie. Xhosa word nie verstaan deur 97% van die witmense, 98 van die Kleurlinge, en 96% van die Indiërbevolking nie. Sotho word insgelyks nie verstaan deur tussen 94% en 100% van die Witmense, Kleurlinge en Indiërs nie. Dit is nie moontlik om die getal uitsaaitale te verminder na minder as vier van die tale/taalgroepe Afrikaans, Engels, Nguni- en Sotho-tale nie.

VERSTAANBAARHEID
99% van alle Suid-Afrikaners verstaan ten minste een van die volgende tale/taalgroepe:
     Afrikaans
     Engels
     Nguni-tale (Zulu en Xhosa)
     Sotho-tale (Noord- en Suid-Sotho)
Dit volg logieserwys dat hierdie vier tale/taalgroepe die basis behoort te vorm van enige taalbedeling op TV.

AFRIKAANS EN ENGELS IS KULTURELE KARPERDE
Afrikaans en Engels is histories- en kultuurverwante tale (albei oorspronklik van Germaanse herkoms).
Afrikaans staan nie vir Engels terug as dit kom by vakterminologie, kykers, luisteraars en lesers nie. Moedertaalsprekers van Afrikaans en Engels het 'n hoë mate van wedersydse verstaandbaarheid van die ander taal.
Die persentasie Engelstalige kykers wat na Afrikaanse programme kyk, is soos volg:
     Die Nuus:   30%
     Pasella:   37%
     Noot vir Noot:  34%

Hoe gewild Afrikaanse TV programme onder TV-kykers van die ander drie hoof taalgroepe is, word weerspieël deur die SABC se eie statistieke:
 

Die kykerstatistieke hierbo na onderskeidelik "Iemand om lief te hê" en "Noot vir Noot" word in terme van die AR'e ("audience ratings", 'n internasionaal aanvaarde maatstaaf) gemeet. In elke geval toon die AR syfer die persentasie van die potensiële kykersgehoorgrootte aan. Bv: Vir "Iemand om lief te hê" hierbo het die Afrikaanse volwasse gehoor 23% van die potensiële gehoor uitgemaak, sodat die AR = 23 vir hierdie groep bedra (die middelste groen balkie in die grafiek links hierbo). 
Belangrik is dit dat die volwasse Engelstalige gehoor vir dieselfde program 'n AR = 10,6 gelewer het, en in die geval van Nguni-sprekendes 'n AR = 3,4 en Sotho-sprekendes 'n AR = 4,7 vertoon. In TV-programterme bedra dit beduidende getalle in alle gevalle.
Die feit is dat sowel Engelstaliges, as Nguni- en Sotho-eerstetaalsprekers in beduidende getalle na Afrikaanse TV programme kyk.

AFRIKAANSES GROOTSTE ENKELE GROEP TV KYKERS
Hoewel ons taal afgeskeep word, is Afrikaansprekendes steeds die meerderheid van die SABC se TV-kykers! So lyk die syfers:
   Afrikaans:   29,9%
   Nguni tale:   28,6%
   Sotho tale:   21%
   Engels:  20,5%
Van alle DStv-intekenare is 46% Afrikaanstalig.
Van alle M-NEt-intekenrare is 65% Afrikaanstalig
(AMPS-syfers vir die tweede helfte van 1999)

AFRIKAANS WORD AFGESKEEP
Afrikaans word afgeskeep op op die SABC se TV-dienste. Die toekenning volgens taalgroep gedurende spitskyktyd op SABC 1, 2 en 3 is soos volg:
   Engels kry 71,9% van spitstyd op TV
   Afrikaans kry 7,8%
   Die Nguni-taalgroep kry 5,5%
   Die Sotho-taalgroep kry 3,9%
Veeltalige progrmme vul 11,8% van spitskyktyd.
(Bron: SABC Prime Time Broadcast Schedules April 1999 - February 2000)
 

TABEMA SE VOORSTELLE VIR 'N TV-BEDELING

• Afrikaans, Engels, die Nguni- en die Sotho-tale/taalgroepe moet die basis van uitsendings wees, hoewel die kleiner tale steeds in ag geneem moet word. 
• In spitskyktyd moet kognate en kultuur-histories verwante tale dieselfde kanaal deel op 'n 50/50 bloktyd-indeling. Dit beteken noodwendig dat Afrikaans en Engels op een TV-kanaal, en die Nguni- en Sotho taalgroepe op 'n tweede TV-kanaal saamgegroepeer sal word. 
• 'n Blokgleufbenadering vir taaldoedeling op 'n bepaalde TV-kanaal op 'n bepaalde dag is wenslik, bv: een taal in die laatmiddag/vroegaand gleuf vir 3 dae per week, en 'n alternatiewe taal (vir dieselfde kanaal) gedurende die laat-aand gleuf op dieselfde dag, met 'n omgekeerde situasie (omruiling van gleuwe) op die ander 3 dae per week. Die sewende dag (bv. Sondag) sou 'n gemengde taalaanbod kon akkommodeer. Kykers sal vooraf weet watter taal/taalgroep op 'n bepaalde dag in 'n bepaalde tydgleuf uitgesaai sal word. 
• Die SABC moet 'n minimum program-inhoud per week aan elkeen van die tale of taalgroepe waarborg (idealiter 30 uur uitsaaityd gedurende spitskyktyd per taalgroep per week). 
• Die moderne tegnologie moet benut word om die teikens ten opsigte van elke taalgroep prakties te haal: 
• onderskrifte 
• oorklanking 
• koppel-uitsendings 
• senderskeiding (wat rekening hou met die taaldemografie van Suid-Afrika) 
• Die SABC moet 'n aanvaarbare verskeidenheid van alle program génres (verskeidenheids-, nuus-, kinder-, drama-, sport-, godsdiens-, musiek-, joernaal-, aktualiteits-, opvoedkundige- en ander programme) aan elke taalgroep toeken. 

As ons stilbly, impliseer dit dat ons dinge aanvaar soos wat dit is. Daarom vra TABEMA u om betrokke te raak. Ons wil graag van u hoor! Het u enige voorstelle? Stem u met ons saam? Of voel u dat die taalbedeling soos wat dit tans is aanvaarbaar is?

Skryf asb aan tabema by die volgende adres of skakel ons met u voorstelle:

TABEMA p/a Vriende van Afrikaans Posbus 3256 MATIELAND 7620 Tel: (021) 808-3745 Faks: (021) 887-1999 E-pos: Tabema

Prof JB du Toit Sekretaris: TABEMA

SKRYF DIREK AAN DIE SABC

Skryf aan die SABC en kla oor die afskeepbedeling wat Afrikaans op sy TV-dienste ondervind:

Mnr Malan Otto
Sentrale Klagtekantoor
SABC
Privaatsak X1
AUCKLANDPARK 2006

Tel: (011)714-2541  of (011)714-3927
Faks:  (011)714-4508
E-pos: Malan Otto

Die Groep Uitvoerende Hoof
SABC
Privaatsak X1
AUCKLANDPARK 2006

Die Uitsaai-Klagtekommissie van SA is ingestel om klagtes oor programinhoud en uitsaaibeleid waarop die verskillende uitsaaiers nie gunstig reageer nie, aan te hoor. Skryf aan:

Uitsaai-Klagtekommissie van SA
Posbus 47221
Parklands
2121 

Fisiese adres: 
33 Bath-weg 33
Rosebank
Johannesburg

Tel: (011) 788-7910
Faks: (011) 788-7933